Şartlar, Ücretler ve Burslar

İngiltere üniversitelerindeki doktora programlarına başvuru süreçleri ve doktora eğitiminin süresi gibi yapısal özellikler çokça merak edilmektedir. Bu kapsamda, sizler için hazırlamış olduğumuz içerikte doktora kabul şartları, eğitimin süresi, ücreti ve burs imkanları gibi merak edilen konulardaki önemli bilgileri bulabilirsiniz.

BEB (British Education Bureau) olarak 2002’den bu yana 90’dan fazla Birleşik Krallık üniversitesinin resmi temsilciğini yapmakta, bu doğrultuda öğrencilerimize doktora başvuru ve kabul süreçlerinde ücretsiz danışmanlık sağlamaktayız. Süreçlerin detayları hakkında bizlere aşağıdaki iletişim formumuz veya WhatsApp hattımızdan ulaşabilirsiniz:

BEB İletişim Formu

BEB WhatsApp Hattı

İngiltere’de Doktora Yapmak

Doktora (PhD), yüksek lisans sonrası İngiltere’de edinilebilecek en yüksek akademik dereceyi sunan araştırma programlarıdır. Eğitim yoğun şekilde araştırma projesi üzerine ilerlemektedir. Yüksek lisans programlarında olduğu gibi tez yazılmakta, son aşamada uzman jürilerin önünde sözlü olarak savunma yapılmaktadır. Ders dönemi (taught modülleri) içermeyen veya çok az içeren doktora programlarında öğrencinin kendi çalışması büyük önem kazanmaktadır.

İngiltere üniversiteleri, araştırma yoğun yapıları ve alanlarında pek çok önemli çalışmaya imza atan akademisyenleriyle dünya çapında yüksek prestije sahiptir. İngiltere üniversiteleri eğitim kalitelerinin yanında araştırma kaliteleriyle de uluslararası tanınırlığa sahiptir ve bu sayede İngiltere’de doktora eğitimini tamamlayan öğrenciler ilerlemek istedikleri alanda güçlü bir kariyer inşa edebilmektedir.

Kısacası İngiltere’de PhD yapmak, araştırma odaklı sürecin bir parçası olmayı ve üniversitelerin sağladığı olanaklardan faydalanarak mezuniyet sonrası için ciddi kazanımlar elde etmeyi sağlamaktadır. İngiltere’de doktora yapmanın nasıl bir süreç olduğuna ek olarak, İngiltere’de doktora nasıl yapılır sorusu da bizlere sıklıkla gelmektedir. Bu sebeple, bir sonraki bölümde İngiltere doktora şartlarını sizler için ele almak isteriz.

İngiltere Doktora Şartları

İngiltere’de doktora şartları okuldan okula değişmektedir. Lisans ve master ortalamanız, master teziniz ve doktora programında yoğunlaşmayı düşündüğünüz alan kabul almanız bakımından önemli kriterlerdir. Lisans not ortalamanız ve buna ek olarak master programını başarıyla tamamlamış olmanız PhD başvuruları için önemlidir. IELTS şartı da üniversite ve bölüm bazlı değişiklik göstermekte, doktora kabulü için bu şartın da karşılanması beklenmektedir. Bu konuda uzman kadromuz sizlere yol gösterebilmektedir.

Not ortalaması ve IELTS sonucuna ek olarak, İngiltere’de doktora yapma şartlarından bir diğeri de supervisor kabulüdür. Dolayısıyla başvuru aşamasına geçmeden önceki araştırma yapmak istediğiniz alandaki uygun supervisor’ları tespit etme, belirlenen supervisor’lar ile iletişime geçme ve supervisor’dan başvuru onayı alma da doktora sürecini yüksek lisans başvurularından ayıran noktalardır. Bunlara ek olarak, başvuru aşamasında kullanmak üzere research proposal (tez önerisi) da hazırlanması gerekmektedir.

Özetle İngiltere doktora şartları:

• Supervisor kabulü (araştırma yapmak istediğiniz alan ve master teziniz)
• Lisans ve master not ortalamanız
• IELTS sonucu
• Research proposal (tez önerisi)

Supervisor Kabulü

Supervisor, doktora sürecinde araştırma çalışmasının birlikte gerçekleştirileceği akademik danışmandır. Doktora araştırmasını gerçekleştirmek istediğiniz alan ile supervisor’ın bu alanda çalışmaları bulunan bir akademisyen olması kabul sürecinde çok önemlidir. Dolayısıyla doktora başvuru sürecine araştırma yapmak istediğiniz alanda çalışmaları bulunan supervisor’ları tespit ederek başlamak gerekmektedir.

Alanınızla bağlantılı çalışmalar yürüten supervisor’lar belirlendikten sonra belirlenen akademisyenlerle iletişime geçmek için e-mailin doğru bir şekilde hazırlanması oldukça kritiktir. Bu e-mail ile supervisor’lar ile iletişime geçilmekte ve supervisor’ların yanıtları beklenmektedir. Dönüşler doğrultusunda online görüşme aşamasına veya direkt kabul geldiyse doktora başvuru formuna geçilmektedir.

Online görüşme aşamasına geçildiyse supervisor kabulü için bu aşamanın başarılı bir şekilde tamamlanması gerekmektedir. Görüşme doktora sürecinin tamamını birlikte geçireceğiniz için hem akademisyenin sizi hem de sizin akademisyeni tanımanız için önemlidir.

Supervisor araştırması, hazırlanması gereken e-mailin içeriği ve supervisor görüşmesinde dikkat edilmesi gerekenler gibi kritik noktalarda öğrencilerimize sağladığımız ücretsiz danışmanlıktan faydalanmak için bizlere iletişim formumuz veya WhatsApp hattımızdan ulaşabilirsiniz.

Doktora Tez Önerisi

Research proposal olarak adlandırılan doktora tez önerisi doktora eğitimi almak için başvuru öncesi hazırlamanız gereken ve başvuru formunda okula iletilen önemli bir belgedir. Research proposal belgesinde doktora programı süresinde yapmayı düşündüğünüz araştırma, nasıl ilerleyeceğiniz ve bu konunun önemi hakkında bilgiler yer almalıdır. Program başlamadan önce hazırladığınız research proposal gideceğiniz üniversitedeki ilgili supervisor tarafından uygun bulunmalıdır.

MPhil (Master of Philosophy)

Bazı durumlarda doktora öncesi akademik yeterlilik durumunuza göre MPhil eğitimi almanız gerekebilmektedir. MPhil eğitimi 12-18 ay arası sürmekte, ardından doktora eğitimine başlayabilmektesiniz. MPhil programlarında genellikle yalnızca tez çalışması yapılmakta, bu çalışma farklı sürelerde tamamlanabilmektedir. MPhil + PhD bir nevi İngiltere’de bütünleşik doktora programıdır.

İngiltere’de Doktora Kaç Yıl?

İngiltere’de doktoranın kaç sene olduğu sıkça merak edilen bir konudur. İngiltere’de doktora eğitimi çalışmanın yapılacağı üniversite ve alana bağlı olarak 3 veya 4 yıl sürmektedir. MPhil + PhD şeklinde ilerlenmesi durumunda ise bu süre 4 veya 5 sene şeklindedir. İngiltere’de doktora süresinin diğer birçok ülkeye göre daha kısa olmasının temel nedeni ders döneminden ziyade doğrudan araştırma çalışmasına yoğunlaşılmasıdır. Sürenin kısa olması PhD eğitimi almak isteyen öğrencilerin İngiltere’yi tercih etmelerindeki öne çıkan motivasyonlardan biridir.

İngiltere Doktora Ücretleri

İngiltere’de doktora ücretleri üniversiteye ve eğitim alınacak alana göre değişiklik göstermektedir. Laboratuvar kullanımı gerektiren alanlardaki PhD programları genellikle diğer alanlardaki programlara göre daha yüksek ücretlidir. İngiltere doktora fiyatlarını belirleyen bir diğer faktör ise üniversitenin hem genel hem de alan bazlı sıralamadaki konumudur.

İngiltere üniversitelerindeki doktora programlarının ücretleri de lisans ve master programlarına benzer şekilde ortalama olarak yıllık 14.000 - 30.000 Pound aralığındadır.

İngiltere Doktora Bursları

İngiltere’de doktora bursu lisans ve yüksek lisans programlarına benzer şekilde kısmi burs şeklinde sağlanmaktadır. Bu doğrultuda, İngiltere üniversiteleri PhD eğitimi alacak öğrencilerini çoğunlukla 5.000 Pound’a kadar olacak şekilde kısmi doktora burslarıyla desteklemektedir. Başka bir ifadeyle, İngiltere’de kısmi burslu doktora yapmak mümkündür. Dolayısıyla İngiltere’de doktora yapmayı planlayan öğrencilerin eğitim ve yaşam gideri bütçelerini organize edebilmeleri gerekmektedir.

İngiltere Doktora Programları

Birleşik Krallık üniversitelerinde Hukuktan İşletmeye, Mühendislikten Psikolojiye kadar her alanda PhD eğitimi alınabilmektedir. Program yelpazesinin geniş olması sayesinde araştırma yapmak istediğiniz alanda doktora programları bulunabilmesi gayet olasıdır. Burada dikkat edilmesi gereken husus, daha önceki bölümlerde de belirttiğimiz üzere araştırma çalışmasını gerçekleştirmek istediğiniz alanda uygun supervisor’ların tespit edilmesidir. Dolayısıyla ilk aşamada üniversite tespitinden çok akademisyen tespitinin yapılması gerekmektedir.

İngiltere Doktora Başvurusu

İngiltere üniversitelerine doktora başvuruları aşağıdaki temel adımları kapsamaktadır:

• Araştırma yapmak istediğiniz alana uygun supervisor’ların tespit edilmesi
• Belirlenen supervisor’lar ile e-mail yoluyla iletişime geçme
• Dönüş sağlayan supervisor’lar ile online görüşme (bazı akademisyenler doğrudan doktora başvurusu adımına da geçmenizi isteyebilmektedir)
• Supervisor kabulü
• Doktora başvurusunu gerçekleştirme

Supervisor kabulü gelmeden doktora başvurusuna geçilememektedir ve doktora başvurusunun olumlu sonuçlanması için supervisor kabulüne ek olarak program şartlarının (not ortalaması, IELTS sonucu vb.) da karşılanabilmesi gerekmektedir.

PhD başvuruları lisans ve yüksek lisans başvurularına göre daha fazla adımdan oluştuğu için doktora başvurularında süreç genellikle daha uzundur.

İngiltere’de Doktora Yaparken Çalışmak

İngiltere’de doktora sırasında kampüs içi veya kampüs dışında çalışmak mümkündür. Doktora öğrenci vizesi ile eğitim döneminde haftada 20 saate kadar part-time olacak şekilde, tatil dönemlerinde ise full-time olacak şekilde çalışma imkanınız bulunmaktadır. Doktora öğrencisi olarak üniversitenin yayınladığı akademik pozisyonlara da başvuru yapabilir, kabul almanız halinde doktora eğitiminiz sırasında akademik çalışma deneyimi de edinebilirsiniz.

Birleşik Krallık’ta PhD eğitimi almanın bir diğer avantajı ise PhD eğitiminizin ardından Graduate Visa (Mezun Vizesi) ile ülkede 3 yıl daha kalmaya devam ederek iş arayabilmeniz ve çalışabilmenizdir.

İngiltere Bütünleşik Doktora

İngiltere’de doğrudan doktora eğitimine ek olarak bütünleşik doktora (MPhil + PhD) seçeneği de bulunmaktadır. MPhil, doktora öncesi yeterliliğin sağlanmasına yönelik bir programdır ve Birleşik Krallık’taki birçok üniversitede bu program mevcuttur. MPhil programının başarıyla tamamlanmasının ardından doktora eğitimine başlanabilmekte, bütünleşik doktora süreci 4 veya 5 yılda tamamlanabilmektedir.

Doktora Başvuru Tarihleri

İngiltere’deki PhD programlarına başvuru tarihleri alternatifli bir yapıya sahiptir. Bunun sebebi genellikle Eylül, Ocak, Nisan, Temmuz gibi başlangıç dönemi seçeneklerinin bulunmasıdır. Başlangıç dönemine bağlı olarak son başvuru tarihleri değişiklik göstermektedir. Doktora başvuru sürecinin belli aşamalardan oluşması nedeniyle belli bir süre aldığını göz önünde bulundurduğunuzda sürece olabildiğince erken başlamanız önemlidir.

Doktora Sürecinde Konaklama

İngiltere’de doktora eğitimi almayı düşünen öğrencilerimizden en çok aldığımız sorulardan biri de konaklama sürecinin nasıl olduğudur. İngiltere’de doktora eğitimi alacak öğrenciler üniversitelerin öğrenci yurtlarında, özel yurtlarda veya kiralık dairelerde konaklayabilmektedir. Birçok üniversite, evli öğrencilere çift konaklaması (twin room) yurt seçenekleri de sunabilmektedir. Böylece evli öğrenciler üniversitelerin sağladığı bu konaklama imkanından da yararlanabilmektedir.

Bizler doktora başvuru sürecinin bir parçası olarak konaklama işlemleri boyunca da öğrencilerimize danışmanlık desteği sağlamaktayız. Konaklama süreçleri hakkında merak ettiğiniz sorular için bizlere iletişim formumuz veya WhatsApp hattımızdan ulaşabilirsiniz.

İngiltere Doktora Vizesi

İngiltere’de doktora öğrenci vizesiyle eğitim süresi boyunca ikamet edilebilmektedir. Bir başka ifadeyle, İngiltere doktora vizesi, eğitim süresinin tamamını kapsayacak şekilde gerekli şartların karşılanması halinde alınabilmektedir. Bizler BEB olarak doktora vize başvuru sürecinde de öğrencilerimize ücretsiz danışmanlık sağlamaktayız. Vize sürecine dair bizlere iletişim formumuz veya WhatsApp hattımızdan ulaşabilirsiniz.

Birleşik Krallık’ta doktora eğitimi alacak öğrencilerin eş ve çocukları Dependant Visa’dan faydalanabilmekte ve bu vize ile eğitim süresi boyunca ülkede birlikte ikamet edebilmektedir. Buna ek olarak, öğrencilerin eşleri Dependant Visa ile Birleşik Krallık’ta full-time çalışma iznine de sahiptir.

Birleşik Krallık üniversitesindeki doktora eğitimini başarıyla tamamlayan öğrenciler ise Graduate Visa ile mezuniyetlerinin ardından 3 yıl boyunca çalışma izniyle ülkede kalmaya devam edebilmektedir. Graduate Visa’nın avantajı çalışılan kurumun öğrenciye sponsor olması gerekmemesidir ve bu durum iş bulma olasılığını önemli ölçüde artırmaktadır.

İngiltere Doktora İstatistikleri

Resmi HESA¹ ² (Higher Education Statistics Agency) verilerine göre Birleşik Krallık'ta doktora eğitimi alan öğrencilere dair istatistikleri aşağıda bulabilirsiniz:

• Toplam 119.550 öğrenci Birleşik Krallık’ta doktora eğitimi almaktadır.
• Doktora öğrencilerinin %40,16 gibi önemli bir kısmı uluslararası öğrencilerdir.
• 1.035 Türk öğrenci Birleşik Krallık’ta PhD eğitimi almaktadır.
• Mezunların %92’si halihazırda çalışmakta veya eğitimlerini farklı bir kademede sürdürmektedir.
• Mezunların %90’ı şu an yaptıkları faaliyetin hedefleriyle örtüştüğünü bildirmektedir.

İngiltere'deki doktora programları hakkında daha fazla bilgi edinmek ve programlara başvuru sürecinde ücretsiz danışmanlık desteği almak için bizlere aşağıdaki iletişim formumuz veya WhatsApp hattımızdan ulaşabilirsiniz.

BEB İletişim Formu

BEB WhatsApp Hattı

Kaynaklar

¹ Higher Education Statistics Agency. (2025). Where do HE students come from?. https://www.hesa.ac.uk/data-and-analysis/students/where-from

² Higher Education Statistics Agency. (2025). Graduate Outcomes 2022/23: Summary Statistics - Summary. https://www.hesa.ac.uk/news/17-07-2025/sb272-higher-education-graduate-outcomes-statistics